Өр сылларга медицинскэй сиэстэрэнэн үлэлээн баран, билигин бочуоттаах сынньалаҥҥа олорор улаханнык ытыктыыр эдьиийим Груня кэпсээбитин сурукка тиһэргэ сананным.
Дьэ, арай өрдөөҕүтэ эдьиийим Маар балыыһатыгар сиэстэрэнэн үлэлии сырыттаҕына, кини дьуһуурустубатын күн биир дьахтар оҕолоно киирбит.
Оччолорго оҕолонор дьахтар үксэ тыа балыыһатыгар төрүүр этэ. Ол кэминээҕи тыа биэлсэрдэрэ дьахтары ханнык баҕарар усулуобуйаҕа төрөтө үөрүйэхтэр, күннээҕи үлэлэрин курдук буолааччы.
Биэлсэрдэрэ сэрии бэтэрээнэ, сэриигэ байыаннай биэлсэринэн сулууспалаабыт, дэгиттэр сатабыллаах, билиилээх, билиҥҥэ диэри Маар нэһилиэгин саастаах дьоно үтүө тылынан ахтар киһилэрэ Тит Николаевич, дьон — сэргэ сөбүлээн ааттыырынан, биэлсэр Тиитэ эбит.
Кини салалтатынан туох да улахан ыксала, аймалҕана суох төрөтө үөрүйэх дьон дьахталларын этэҥҥэ төрөтөллөр. Оҕото эмиэ этэҥҥэ сиппит, үчүгэйкээн оҕо төрүүр.
Дьэ барыта этэҥҥэ ааста диэн өрө тыынан эрдэхтэринэ арай дьахтардара кырааскалаан барар. Ити кырааскалаан диэн, хаана барары ааттыыллар. Оччолорго харысхал тыл буолара.
Эмчиттэр барахсаттар хааны тохтотор туһугар туох баар миэрэни барытын ылаллар. Төһө кыалларынан укуол, систиэмэ туруораллар да, дьахтар хаана барара тохтообот. Эбиитин дабылыанньата түһэн, бэйэтэ кубарыйан барар. Дьэ ыксал буолар.
Арай көрбүттэрэ, биэлсэрдэрэ Тит Николаевич улаханнык ыксаабыт көрүҥэ суох үһү. Холку куолаһынан сиэстэрэлээх санитаркатыгар «ону гыныҥ, маны гыныҥ» диэн дьаһайа туран, эмискэ мин билигин киириэм диэт, таһырдьа элэс гынан хаалбыт.
Сотору буолаат, биир эр киһини кытта киирэн кэлбиттэр. Дьахталлар өйдөөн көрбүттэрэ, оччолорго Аканаҕа үлэлиир, аатырар, билиҥҥэ диэри уос номоҕор сылдьар биэлсэр Арамаан Гоголев эбит.
Кини палатаҕа киирээт, хаана баран өйүн сүтэрэн эрэр дьахтарга өҥөйөн туран: «Хайа, хайдах буоллуҥ? Көр эрэ миигин, харахпын көр, мичээрдээ», — диэбит. Дьахтар Гоголевы көрө сытан нэһиилэ мичээрдээбитэ буолбут.
Онтон биэлсэр Гоголев Грунялааҕы аан таһыгар тахса түһэллэригэр көрдөспүт. Эдьиийим санитаркатынаан көрүдүөргэ тахсан аан кэтэҕэр иһиллээн турбуттар. Киһилэрин саҥата эмиэ мин харахпын көр мичээрдээ диирэ үһү.
Онтон туох диирэ кыайан иһиллибэттик, тугу эрэ ботугураан саҥарара үһү. Кэмниэ-кэнэҕэс биэлсэр Гоголев палататтан тахсан кэлбит. “Кыргыттар, киириҥ, куттанымаҥ. Барыта этэҥҥэ буолла, хаанын тохтоттум», — диэбит.
Эдьиийим аах киирэн көрбүттэрэ, кырдьык, киһи сымыйалаабытын курдук дьахтар хаана барара тохтоон хаалбыт. Аҕыйах хоноот этэҥҥэ быыһаммыт ийэ оҕотунаан балыыһаттан тахсыбыттар.
Ол дьахтар кэлин кырдьан, оҕолорун улаатыннартаан, ыал буолбуттарын кэннэ, бу аҕыйах сыллаахха күн сириттэн барбыт.
Хам — түм балыыһаҕа эмтэнэ киирдэҕинэ, ол тыл кистэлэҥин билээри туох тылы эппитэй диэн ыйыта сатаабытым да, хааным дэлби баран түлэс — балас сыппытым. Арай харахпын көр, мичээрдээ диирин өйдүүбүн, уонна тугу эрэ ботугуруур этэ да, олох өйдөөбөппүн диэбитэ.
Көр, тылы сатаан тутуннахха оннук күүстээх буолар эбит. Дэлэҕэ өбүгэлэрбит этиэхтэрэ дуо “киһи тыла ох, тылынан өлөрүөххэ да, үтүөрдүөххэ да сөп» диэн.
Номоххо киирбит улуу биэлсэр аҥаардас тылынан, тыл күүһүнэн хаана баран, субу өлөн эрэр, саҥа төрөөн сытар дьахтары өрүһүйдэҕэ ол.
Аны биири дьиктиргиирим, бу биэлсэр Тиитэ эмискэ баҕайы ол Гоголев матассыыкылынан ааһан иһэрин хантан чуо билэн ыҥыран киирдэ?
Түннүгүнэн көрөн тахсыбыт диэҕи, палата түннүгэ суол диэки буолбакка атын өттүгэр эбит. Тиитэ биэлсэр түннүгү өҥөҥнөөбөтөх даҕаны. Дьэ, дьикти…
Тыаһыт Луохтуур,
Ньурба, Маар.